جستجوی پیشرفته   جستجوی وب
منو اصلی
صفحه اصلی > مركز اطلاع رساني دارو و سموم > خبرنامه > 3 
3

 

خبرنامه­ ی شماره­ ی 3:

داروهای جدید مورد استفاده در درمان دیابت نوع2: Sitagliptin

 

مقدمه:

داروهای مهار کننده آنزیم dipeptidyl peptidase-4 (DPP-4)  دسته داروهای جدیدی هستند در درمان دیابت نوع 2 استفاده می­شوند.

مکانیسم عمل:

آنزیمDPP-4  آنزیمی است که باعث تخریب و غیر فعال شدن پپتید مترشحه شده از سلول های دستگاه گوارش در قسمت روده باریک بنام glicagon-like peptide-1(GLP-1) می­شود. ترشح GLP-1 پس از مصرف غذا علاوه بر تحریک آزاد شدن انسولین از سلول های بتا پانکراس، با کاهش سرعت تخليه معده و نیز کاهش ترشح نامناسب گلوکاکون پس از مصرف غذا، باعث کنترل گلوکز خون و جلوگیری از هایپرگلایسمی می­شوند. بنابراین داروهای مهارکننده آنزیم DPP-4 از طریق کاهش تخریب GLP-1، باعث افزایش اثربخشی آن می­شوند و می­توانند  در بیماران دیابت نوع2 در کنترل قند خون کمک کننده باشند.این داروها باعث بهبود نسبتا متوسطی در کنترل قند خون می­شوند ولی این دارو تاثیری در کاهش یا افزایش بیماری های قلبی-عروقی و بیماری­های کلیوی در بیماران تحت درمان ندارند.این داروها همچنین برخلاف اگونیست های GLP-1 تاثیری در کاهش وزن ندارند اما همانند آنها در صورت استفاده به صورت مونوتراپی با ریسک هایپوگلایسمی همراه نمی­باشند.

از داروهای مهار کننده  DPP-4 میتوان sitagliptin, saxagliptin, linagliptin وalegliptin را نام برد که sitagliptin در بازار دارویی ایران با نام هاي تجاريZIPTIN- SITABET موجود می­باشد.

موارد مصرف:

Sitagliptin در درمان دیابت نوع 2 می­تواند هم به صورت تک درمانی و هم در ترکیب با دیگر داروهای خوراکی مورد استفاده در درمان دیابت همچون متفورمین، سولفونیل اوره­ها و تیازولیدون­دیون­ها استفاده شود. به علت عدم اثر بخشی بیشتر، ترکیب sitagliptin و دیگر داروهای هم دسته آن در ترکیب با اگونیست های GLP-1 پیشنهاد نمی­شود.این دارو همچنین در ترکیب با انسولین نیز می­تواند استفاده شود. در صورت استفاده با انسولین و دیگر داروهایی که باعث افزایش ترشح انسولین می­شوند (همچون سولفونیل اوره­ها) لازم است قند خون بطور منظم مانیتور و در صورت نیاز دوز انسولین یا این داروها جهت جلوگیری از هایپوگلایسمی کاهش یابد.

عوارض جانبی:

Sitagliptin و داروهای هم دسته آن معمولا به خوبی تحمل می­شوند. در صورت مصرف به صورت تک درمانی این داروها با ریسک هایپوگلایسمی همراه نیستند اما در صورت مصرف با داروهای دیگر کاهنده خون همچون انسولین و داروهای تحریک کننده ترشح انسولین می­توانند باعث هایپوگلایسمی شوند و نیاز به مانیتورینگ دقیق قند خون و در صورت نیاز کاهش دوز انسولین و یا داروهای دیگر مورد استفاده در درمان دیابت می­باشد.

از عوارض شایع این داروها می­توان به سردرد، نازوفارنژیت و عفونت های دستگاه تنفسی فوقانی نام برد. با توجه به اینکه مهار انزیم  DPP-4 به صورت غیر اختصاصی باعث اختلال در عملکرد سلول های سیستم ایمنی می­شود، ریسک عفونت خصوصا عفونت های دستگاه تنفسی فوقانی با داروهایی که به صورت غیر اختصاصی باعث مهار عملکرد آنزیم DPP-4 می­شوند همانند sitagliptin مشاهده می­شوند.همچنین گزارشاتی درمورد بروز پانکراتیت با مصرف این داروها گزارش شده است. بنابراین در بیماران مصرف کننده این داروها با علایمی درد شکمی شدید با یا بدون تهوع لازم است دارو قطع و از لحاظ پانکراتیت بررسی شود.همچنین از مصرف این داروها در بیماران با سابقه پانکراتیت باید خودداری شود.

درد های عضلانی و اسکلتی شدید از عوارض دیگری است که با مصرف این داروها ممکن است مشاهده شود که در این صورت لازم به قطع دارو می­باشد.

برخی از گزارشات موردی حاکی از ریسک سرطان پانکراس و تومور های نورواندوکرین با مصرف sitagliptin بوده­اند اما هنوز شواهد کافی که واقعا مطرح کننده ریسک این بیماری­های جدی با مصرف sitagliptin باشد، وجود ندارد.

مواردی از افزایش سطح آنزیم های کبدی و هپاتیت نیز با مصرف این داروها گزارش شده است هرچند این عوارض ناشایع می­باشد.

همچنین در برخی مطالعات، مصرف این داروها با ریسک بیماری های التهابی روده خصوصا در بیمارانی که به مدت 3-4 سال یا بیشترتحت درمان با این داروها بوده­اند،همراه بوده است.

مواردی از واکنش های حساسیتی پوستی همچون آنژیوادم،آنافیلاکسی و استیون جانسون نیز در بیماران مصرف کننده این داروها گزارش شده است.

دوز sitagliptin در درمان دیابت نوع2:

به صورت 100میلی گرم روزانه همراه با غذا مصرف می­شود.

دوز در نارسایی کلیوی:

در GFR>45ml/min :نیاز به تعدیل دوز ندارد.

در GFR=30-45ml/min:50میلی گرم روزانه.

در GFR<30ml/min :25میلی گرم روزانه.

در بیماران تحت دیالیز:25 میلی گرم روزانه بدون در نظر گرفتن زمان دیالیز.

دوز در نارسایی کبدی:

در نارسایی کبدی خفیف تا متوسط :نیاز به تعدیل دوز ندارد.

در نارسایی کبدی شدید:بر اساس اطلاعات کارخانه سازنده نیاز به تعدیل دوز ندارد اما اطلاعات کافی در این زمینه در دسترس نمی­باشد و بهتر است استفاده نشود.

موارد احتیاط و منع مصرف:

بیماران با سابقه انافیلاکسی یا انژیوادم به sitagliptin و دیگر داروهای هم­دسته

بیماران با سابقه پانکراتیت

بیماران با نارسایی کلیوی: با احتیاط و با کاهش دوز استفاده شود.

اشکال دارویی:

قرص های 25،50،100میلی گرمی

به شکل قرص های ترکیبی با متفورمین

 

 

آدرس


آدرس: همدان، بلوار شهید فهمیده، مرکز آموزشی درمانی فوق تخصصی قلب و عروق فرشچیان

تلفن: 49- 38381740 - 081               نمابر: 38381686                ایمیل:hcvc@umsha.ac.ir

کدپستی : 6517839131

شعار سال 1399: « جهش تولید »

تمامی حقوق سایت متعلق به مرکز آموزشی درمانی فوق تخصصی قلب و عروق فرشچیان می باشد.